środa, 14 maja 2014

Channa

Channasuttaṃ (SN 35.87) - Sutta o Channie

Ekaṃ samayaṃ bhagavā rājagahe viharati veḷuvane kalandakanivāpe. Tena kho pana samayena āyasmā ca sāriputto āyasmā ca mahācundo āyasmā ca channo gijjhakūṭe pabbate viharanti. Tena kho pana samayena yena āyasmā channo ābādhiko hoti dukkhito bāḷhagilāno. Atha kho āyasmā sāriputto sāyanhasamayaṃ paṭisallānā vuṭṭhito yenāyasmā mahācundo tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā āyasmantaṃ mahācundaṃ etadavoca – "āyāmāvuso cunda, yenāyasmā channo tenupasaṅkamissāma gilānapucchakā"ti.
"Evamāvuso"ti kho āyasmā mahācundo āyasmato sāriputtassa paccassosi.


Pewnego razu Błogosławiony w Rajagaha przebywał, w Veluvana, w miejscu karmienia wiewiórek. W tym czasie czcigodny Sariputta, czcigodny Mahacunda i czcigodny Channa na Górze Sępa mieszkali. W tym czasie czcigodny Channa dotknięty był chorobą, przygnębiony, ciężko chory. Wtedy czcigodny Sariputta wieczorną porą z odosobnienia wyszedł, do czcigodnego Mahacundy zbliżył się, zbliżywszy się, do czcigodnego Mahacundy powiedział to: "Czcigodny przyjacielu Cundo, do czcigodnego Channy pójdziemy pytając (go) o chorobę."
"Tak przyjacielu", czcigodny Mahacunda czcigodnemu Sariputcie przytaknął.

Atha kho āyasmā ca sāriputto āyasmā ca mahācundo yenāyasmā channo tenupasaṅkamiṃsu, upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdiṃsu. Nisajja kho āyasmā sāriputto āyasmantaṃ channaṃ etadavoca – "kacci te, āvuso channa, khamanīyaṃ, kacci yāpanīyaṃ, kacci dukkhā vedanā paṭikkamanti no abhikkamanti, paṭikkamosānaṃ paññāyati no abhikkamo"ti?

Wtedy czcigodny Sariputta i czcigodny Mahacunda do czcigodnego Channy przyszli, przyszedłszy na przygotowanym siedzeniu usiedli. Usiadłszy, czcigodny Sariputta do czcigodnego Channy powiedział to: "Czy ty, przyjacielu Channo, jesteś nie tracącym ducha, czy jesteś trzymającym się życia, czy bolesne uczucia ustępują, nie zwiększają się, (ich) ustępowanie i zatrzymywanie, nie zwiększanie, jest obserwowane?"  

"Na me, āvuso sāriputta, khamanīyaṃ na yāpanīyaṃ, bāḷhā me dukkhā vedanā abhikkamanti no paṭikkamanti, abhikkamosānaṃ paññāyati no paṭikkamo. Seyyathāpi, āvuso, balavā puriso tiṇhena khaggena muddhānaṃ abhimattheyya, evameva kho, āvuso, adhimattā vātā muddhānaṃ upahananti. Na me, āvuso, khamanīyaṃ, na yāpanīyaṃ …pe… no paṭikkamo. Seyyathāpi, āvuso, balavā puriso daḷhena varattakkhaṇḍena sīse sīsaveṭhaṃ dadeyya, evameva kho, āvuso, adhimattā sīse sīsavedanā. Na me, āvuso, khamanīyaṃ, na yāpanīyaṃ …pe… no paṭikkamo. Seyyathāpi, āvuso, dakkho goghātako vā goghātakantevāsī vā tiṇhena govikantanena kucchiṃ parikanteyya, evameva kho adhimattā vātā kucchiṃ parikantanti. Na me, āvuso, khamanīyaṃ, na yāpanīyaṃ …pe… no paṭikkamo. Seyyathāpi, āvuso, dve balavanto purisā dubbalataraṃ purisaṃ nānābāhāsu gahetvā aṅgārakāsuyā santāpeyyuṃ samparitāpeyyuṃ, evameva kho, āvuso, adhimatto kāyasmiṃ ḍāho. Na me, āvuso, khamanīyaṃ, na yāpanīyaṃ, bāḷhā me dukkhā vedanā abhikkamanti no paṭikkamanti, abhikkamosānaṃ paññāyati no paṭikkamo. Satthaṃ, āvuso sāriputta, āharissāmi, nāvakaṅkhāmi jīvita"nti.

"Nie jestem, przyjacielu Sariputto, nie tracącym ducha, nie jestem trzymającym się życia, moje bardzo bolesne uczucia nie ustępują, zwiększają się, (ich) zwiększanie, nie ustępowanie, jest obserwowane. Podobnie jak, przyjacielu, silny człowiek ostrym mieczem głowę rozciąłby, właśnie tak, przyjacielu, niezwykle silne wiatry głowę ranią. Nie jestem, przyjacielu, nie tracącym ducha, nie jestem trzymającym się życia ...etc... Podobnie jak, przyjacielu, silny człowiek mocnym skórzanym pasem głowę wokół owinąłby, właśnie tak, przyjacielu, niezwykle silne są bóle głowy. Nie jestem, przyjacielu, nie tracącym ducha, nie jestem trzymającym się życia ...etc... Podobnie jak, przyjacielu, zręczny rzeźnik albo uczeń rzeźnika ostrym nożem brzuch wołu rozciąłby, właśnie tak niezwykle silne wiatry brzuch przecinają. Nie jestem, przyjacielu, nie tracącym ducha, nie jestem trzymającym się życia ...etc... Podobnie jak, przyjacielu, dwóch silnych ludzi słabszego człowieka w ramiona wziąwszy, trzymaliby (go) aż zrobi się czerwony, rozgrzaliby (go), właśnie tak, przyjacielu, niezwykle silne jest w (moim) ciele gorąco. Nie jestem, przyjacielu, nie tracącym ducha, nie jestem trzymającym się życia, moje bardzo bolesne uczucia nie ustępują, zwiększają się, (ich) zwiększanie, nie ustępowanie, jest obserwowane. Noża, przyjacielu Sariputto, użyję, nie chcę (już) życia."  

"Mā āyasmā channo satthaṃ āharesi. Yāpetāyasmā channo, yāpentaṃ mayaṃ āyasmantaṃ channaṃ icchāma. Sace āyasmato channassa natthi sappāyāni bhojanāni, ahaṃ āyasmato channassa sappāyāni bhojanāni pariyesissāmi. Sace āyasmato channassa natthi sappāyāni bhesajjāni, ahaṃ āyasmato channassa sappāyāni bhesajjāni pariyesissāmi. Sace āyasmato channassa natthi patirūpā upaṭṭhākā, ahaṃ āyasmantaṃ channaṃ upaṭṭhahissāmi. Mā āyasmā channo satthaṃ āharesi. Yāpetāyasmā channo, yāpentaṃ mayaṃ āyasmantaṃ channaṃ icchāmā"ti.

"Niech czcigodny Channa nie używa noża. Niech czcigodny Channa trzyma się życia, my trzymającego się życia, czcigodnego Channę chcemy. Jeśli dla czcigodnego Channy nie ma odpowiedniego jedzenia, ja dla czcigodnego Channy odpowiedniego jedzenia poszukam. Jeśli dla czcigodnego Channy nie ma odpowiednich leków, ja dla czcigodnego Channy odpowiednich leków poszukam. Jeśli czcigodny Channa nie ma odpowiedniego opiekuna, ja będę opiekunem czcigodnego Channy. Niech czcigodny Channa nie używa noża. Niech czcigodny Channa trzyma się życia, my trzymającego się życia, czcigodnego Channę chcemy."
 
"Na me, āvuso sāriputta, natthi sappāyāni bhojanāni, atthi me sappāyāni bhojanāni. Napi me natthi sappāyāni bhesajjāni, atthi me sappāyāni bhesajjāni. Napi me natthi patirūpā upaṭṭhākā, atthi me patirūpā upaṭṭhākā. Api ca me, āvuso, satthā pariciṇṇo dīgharattaṃ manāpeneva, no amanāpena. Etañhi, āvuso, sāvakassa patirūpaṃ yaṃ satthāraṃ paricareyya manāpeneva, no amanāpena. 'Anupavajjaṃ channo bhikkhu satthaṃ āharissatī'ti – evametaṃ, āvuso sāriputta, dhārehī"ti.

"Nie jest tak, że dla mnie, przyjacielu Sariputto, nie ma odpowiedniego jedzenia, jest dla mnie odpowiednie jedzenie. Także nie jest tak, że dla mnie nie ma odpowiednich leków, są dla mnie odpowiednie leki. Także nie jest tak, że nie mam odpowiedniego opiekuna, mam odpowiedniego opiekuna. Ponadto ja, przyjacielu, opiekuję się Nauczycielem od długiego czasu z przyjemnością właśnie, a nie bez przyjemności. Ponieważ, przyjacielu, dla ucznia właściwym jest to, że powinien opiekować się Nauczycielem z przyjemnością właśnie, a nie bez przyjemności. 'Bez winy mnich Channa noża użyje' - właśnie tak, przyjacielu Sariputto, zapamiętaj."
 
"Puccheyyāma mayaṃ āyasmantaṃ channaṃ kañcideva desaṃ, sace āyasmā channo okāsaṃ karoti pañhassa veyyākaraṇāyā"ti.
"Pucchāvuso sāriputta, sutvā vedissāmā"ti.

"Powinniśmy zapytać czcigodnego Channę o pewien punkt, jeśli czcigodny Channa pozwala na postawienie pytania."
"Pytaj, przyjacielu Sariputto, wysłuchawszy dowiemy się."
 
"Cakkhuṃ, āvuso channa, cakkhuviññāṇaṃ cakkhuviññāṇaviññātabbe dhamme 'etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā'ti samanupassasi …pe… jivhaṃ, āvuso channa, jivhāviññāṇaṃ jivhāviññāṇaviññātabbe dhamme 'etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā'ti samanupassasi …pe… manaṃ, āvuso channa, manoviññāṇaṃ manoviññāṇaviññātabbe dhamme 'etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā'ti samanupassasī'ti?

"Oko, przyjacielu Channo, świadomość oka, rzeczy, które powinny być rozpoznane przez świadomość oka, 'to jest moje, to jestem ja, to jest moje ja', (czy tak) postrzegasz ...etc... język, przyjacielu Channo, świadomość języka, rzeczy, które powinny być rozpoznane przez świadomość języka, 'to jest moje, to jestem ja, to jest moje ja', (czy tak) postrzegasz ...etc... umysł, przyjacielu Channo, świadomość umysłu, rzeczy, które powinny być rozpoznane przez świadomość umysłu, 'to jest moje, to jestem ja, to jest moje ja', (czy tak) postrzegasz?"

"Cakkhuṃ, āvuso sāriputta, cakkhuviññāṇaṃ cakkhuviññāṇaviññātabbe dhamme ‘netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā’ti samanupassāmi …pe… jivhaṃ, āvuso sāriputta, jivhāviññāṇaṃ jivhāviññāṇaviññātabbe dhamme 'netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā'ti samanupassāmi …pe… manaṃ, āvuso sāriputta, manoviññāṇaṃ manoviññāṇaviññātabbe dhamme 'netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā'ti samanupassāmī"ti.

 "Oko, przyjacielu Sariputto, świadomość oka, rzeczy, które powinny być rozpoznane przez świadomość oka, 'to nie jest moje, to nie jestem ja, to nie jest moje ja', (tak) postrzegam ...etc... język, przyjacielu Sariputto, świadomość języka, rzeczy, które powinny być rozpoznane przez świadomość języka, 'to nie jest moje, to nie jestem ja, to nie jest moje ja', (tak) postrzegam ...etc... umysł, przyjacielu Sariputto, świadomość umysłu, rzeczy, które powinny być rozpoznane przez świadomość umysłu, 'to nie jest moje, to nie jestem ja, to nie jest moje ja', (tak) postrzegam."
 
"Cakkhusmiṃ, āvuso channa, cakkhuviññāṇe cakkhuviññāṇaviññātabbesu dhammesu kiṃ disvā kiṃ abhiññāya cakkhuṃ cakkhuviññāṇaṃ cakkhuviññāṇaviññātabbe dhamme 'netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā'ti samanupassasi … jivhāya, āvuso channa, jivhāviññāṇe jivhāviññāṇaviññātabbesu dhammesu kiṃ disvā kiṃ abhiññāya jivhaṃ jivhāviññāṇaṃ jivhāviññāṇaviññātabbe dhamme 'netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā'ti samanupassasi … manasmiṃ, āvuso channa, manoviññāṇe manoviññāṇaviññātabbesu dhammesu kiṃ disvā kiṃ abhiññāya manaṃ manoviññāṇaṃ manoviññāṇaviññātabbe dhamme 'netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā'ti samanupassasī"ti?

"W oku, przyjacielu Channo, w świadomości oka, w rzeczach, które powinny być rozpoznane przez świadomość oka, co ujrzawszy, co rozpoznawszy, oko, świadomość oka, rzeczy, które powinny być rozpoznane przez świadomość oka, 'to nie jest moje, to nie jestem ja, to nie jest moje ja', (czy tak) postrzegasz ... w języku, przyjacielu Channo, w świadomości języka, w rzeczach, które powinny być rozpoznane przez świadomość języka, co ujrzawszy, co rozpoznawszy, język, świadomość języka, rzeczy, które powinny być rozpoznane przez świadomość języka, 'to nie jest moje, to nie jestem ja, to nie jest moje ja', (czy tak) postrzegasz ... w umyśle, przyjacielu Channo, w świadomości umysłu, w rzeczach, które powinny być rozpoznane przez świadomość umysłu, co ujrzawszy, co rozpoznawszy, umysł, świadomość umysłu, rzeczy, które powinny być rozpoznane przez świadomość umysłu, 'to nie jest moje, to nie jestem ja, to nie jest moje ja', (czy tak) postrzegasz?"

"Cakkhusmiṃ, āvuso sāriputta, cakkhuviññāṇe cakkhuviññāṇaviññātabbesu dhammesu nirodhaṃ disvā nirodhaṃ abhiññāya cakkhuṃ cakkhuviññāṇaṃ cakkhuviññāṇaviññātabbe dhamme 'netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā'ti samanupassāmi …pe… jivhāya, āvuso sāriputta, jivhāviññāṇe jivhāviññāṇaviññātabbesu dhammesu nirodhaṃ disvā nirodhaṃ abhiññāya jivhaṃ jivhāviññāṇaṃ jivhāviññāṇaviññātabbe dhamme 'netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā'ti samanupassāmi …pe… manasmiṃ, āvuso sāriputta, manoviññāṇe manoviññāṇaviññātabbesu dhammesu nirodhaṃ disvā nirodhaṃ abhiññāya manaṃ manoviññāṇaṃ manoviññāṇaviññātabbe dhamme 'netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā'ti samanupassāmī"ti.

"W oku, przyjacielu Sariputto, w świadomości oka, w rzeczach, które powinny być rozpoznane przez świadomość oka, zanik ujrzawszy, zanik rozpoznawszy, oko, świadomość oka, rzeczy, które powinny być rozpoznane przez świadomość oka, 'to nie jest moje, to nie jestem ja, to nie jest moje ja', (tak) postrzegam ... w języku, przyjacielu Sariputto, w świadomości języka, w rzeczach, które powinny być rozpoznane przez świadomość języka, zanik ujrzawszy, zanik rozpoznawszy, język, świadomość języka, rzeczy, które powinny być rozpoznane przez świadomość języka, 'to nie jest moje, to nie jestem ja, to nie jest moje ja', (tak) postrzegam ...etc... w umyśle, przyjacielu Sariputto, w świadomości umysłu, w rzeczach, które powinny być rozpoznane przez świadomość umysłu, zanik ujrzawszy, zanik rozpoznawszy, umysł, świadomość umysłu, rzeczy, które powinny być rozpoznane przez świadomość umysłu, 'to nie jest moje, to nie jestem ja, to nie jest moje ja', (tak) postrzegam."  

Evaṃ vutte, āyasmā mahācundo āyasmantaṃ channaṃ etadavoca – "tasmātiha, āvuso channa, idampi tassa bhagavato sāsanaṃ niccakappaṃ sādhukaṃ manasi kātabbaṃ – 'nissitassa calitaṃ, anissitassa calitaṃ natthi. Calite asati passaddhi hoti. Passaddhiyā sati nati na hoti. Natiyā asati āgatigati na hoti. Āgatigatiyā asati cutūpapāto na hoti. Cutūpapāte asati nevidha na huraṃ na ubhayamantarena. Esevanto dukkhassā'"ti.

Kiedy tak było powiedziane, czcigodny Mahacunda do czcigodnego Channy powiedział to: "Dlatego tutaj, przyjacielu Channo, tego Błogosławionego nauczanie, zawsze właściwie, dobrze powinno być przemyślane: 'Dla przywiązanego niepewność (jest), dla nieprzywiązanego niepewności nie ma. Kiedy nie ma niepewności, wtedy spokój jest. Kiedy jest spokój, wtedy wahania nie ma. Kiedy nie ma wahania, wtedy przychodzenia i odchodzenia nie ma. Kiedy nie ma przychodzenia i odchodzenia, wtedy znikania i pojawiania się nie ma. Kiedy nie ma znikania i pojawiania się, wtedy tego świata nie ma, innego świata nie ma, (niczego) między (tymi) dwoma nie ma. To jest kres cierpienia.'"
 
Atha kho āyasmā ca sāriputto āyasmā ca mahācundo āyasmantaṃ channaṃ iminā ovādena ovaditvā uṭṭhāyāsanā pakkamiṃsu. Atha kho āyasmā channo acirapakkantesu tesu āyasmantesu satthaṃ āharesi.

Wtedy czcigodny Sariputta i czcigodny Mahacunda czcigodnemu Channie tej rady udzieliwszy, podniósłszy się z siedzenia, oddalili się. Wtedy czcigodny Channa, kiedy odeszli tamci czcigodni, użył noża.
 
Atha kho āyasmā sāriputto yena bhagavā tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā sāriputto bhagavantaṃ etadavoca – "āyasmatā, bhante, channena satthaṃ āharitaṃ. Tassa kā gati ko abhisamparāyo"ti?
"Nanu te, sāriputta, channena bhikkhunā sammukhāyeva anupavajjatā byākatā"ti?
"Atthi, bhante, pubbavijjanaṃ nāma vajjigāmo. Tatthāyasmato channassa mittakulāni suhajjakulāni upavajjakulānī"ti.
"Honti hete, sāriputta, channassa bhikkhuno mittakulāni suhajjakulāni upavajjakulāni. Na kho panāhaṃ, sāriputta, ettāvatā saupavajjoti vadāmi. Yo kho, sāriputta, tañca kāyaṃ nikkhipati, aññañca kāyaṃ upādiyati, tamahaṃ saupavajjoti vadāmi. Taṃ channassa bhikkhuno natthi. 'Anupavajjaṃ channena bhikkhunā satthaṃ āharita'nti – evametaṃ, sāriputta, dhārehī"ti.

Catutthaṃ.

Wtedy czcigodny Sariputta do Błogosławionego zbliżył się, zbliżywszy się, Błogosławionego pozdrowiwszy, z boku usiadł. Czcigodny Sariputta, który z boku usiadł, do Błogosławionego powiedział to: "Przez czcigodnego, Panie, Channę nóż był użyty. Jakie jest jego przeznaczenie, jakie są powtórne narodziny?"
"Czyż nie tobie, Sariputto, przez mnicha Channę właśnie twarzą w twarz stan braku winy był wyjaśniony?"
"Jest, Panie, wioska klanu Vajji o nazwie Pubbavijjana. Tam są czcigodnego Channy przyjazne rodziny, zaprzyjaźnione rodziny, (są też) godne potępienia rodziny."
"Są rzeczywiście tamte, Sariputto, mnicha Channy przyjazne rodziny, zaprzyjaźnione rodziny, (są też) godne potępienia rodziny. Ale ja, Sariputto, nie mówię, że pod tym względem jest on godny potępienia. Ten zaś, Sariputto, kto to ciało porzuca, inne ciało chwyta, mówię o nim, że jest on godny potępienia. To nie jest (przypadek) mnicha Channy. 'Bez winy przez mnicha Channę nóż był użyty' - to właśnie, Sariputto, zapamiętaj."

Czwarta [sutta z rozdziału Channavaggo].
 

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz